REČ REDAKCIJE

Obično se kaže da muzika ne poznaje granice, da su i muzika i muzičari uvek u pokretu, u neprekidnim dodirima sa drugim muzičkim sredinama i tradicijama. Ta migratorna kretawa neminovno uslovqavaju specifične transformacije muzičke prakse, čije proučavawe i praćewe mogu biti podsticajni za muzikologe. Tragovi migracija mogu se prepoznati u muzici, načinima izvođewa i komponovawa, a ponekad se u wima skrivaju i neobične istorije. Opredequjući se da muzičke migracije budu tema trećeg broja Muzikologije, bili smo svesni da možemo usmeriti pažwu samo prema izvesnim aspektima ove nepregledne oblasti istraživawa.

Dva etnomuzikološka priloga u ovom broju svedoče o tome koliko su saznawa o seobama naroda u prošlosti od presudne važnosti za donošewe zakqučaka u ovoj grani nauke. Tragedija prisilnih migracija stanovništva u 20. veku, uslovqena političkim i ratnim zbivawima, često je, međutim, značila dobrobit za kulture naroda koji su imigrante prihvatili, o čemu govore radovi posvećeni ulozi ruske emigracije u podizawu nivoa muzičko-scenskog izvođaštva u Jugoslaviji između dva svetska rata. I na primerima delovawa italijanskih muzičara u Grčkoj i grčkih muzičara u Italiji može se sagledati sva plodotvornost takvih kontakata. Objavqujemo i prilog o uticaju dugog boravka u Americi na rad istaknutog grčkog muzičara Dimitrisa Mitropulosa.

Među tekstovima u rubrici Varia tri rada razmatraju probleme vezane za savremeno muzičko stvaralaštvo. To su analitički radovi o sintezijskoj umetnosti Vladana Radovanovića (napisan povodom sedamdesetogodišwice umetnikovog života, obeležene prošle godine), o novom delu sve afirmisanije Adrijane Helski i o pojmu muzičke teksture, bitnom za razumevawe muzike posledwih decenija. Ostala dva priloga posvećena su reinterpretaciji socijalističkog realizma i problemu terminoloških određewa pravoslavnih crkvenih napeva.

Malim omažom obeležavamo jubilej sedamdeset pet godina života dr Nadežde Mosusove, dugogodišwe saradnice Muzikološkog instituta i značajne ličnosti u srpskoj i jugoslovenskoj muzikologiji.

Na početku ove godine umrla je dr Radmila Petrović, ugledni etnomuzikolog i takođe dugogodišwa članica našeg Instituta. Naš prvobitni plan da dragoj koleginici posvetimo prilog u čast wenog osamdesetog rođendana, morali smo zato napustiti, pa se u nekrologu sećamo wenog lika i naučne delatnosti.